Shenjat e Infarktit tek Gratë: Pse Dallojnë nga Burrat?

Një tablo e hidhur me të cilën hasemi shpesh në klinikën tonë është kjo: pacientet tona gra i vënë re shenjat e infarktit të zemrës më vonë sesa burrat dhe i drejtohen mjekut më vonë. Shkaku nuk është pakujdesia, por fakti që shenjat duken vërtet ndryshe. Në këtë shkrim do t’ju shpjegoj pse infarkti i zemrës zhvillohet ndryshe te gratë dhe çfarë pasojash sjell ky dallim.

Shenjat Atipike më të Shpeshta te Gratë

Te pacientet gra, në vend të dhimbjes klasike të kraharorit, shpesh dalin në pah gjetje më të paqarta si lodhja e tepërt, frymëmarrja e vështirë, ndjenja e tretjes së keqe, dhimbja e shpinës apo e nofullës, të pëzierat dhe pagjumësia. Një studim i madh regjistrimi ka treguar se rreth 42% e grave që kanë pësuar infarkt të zemrës nuk kanë përshkruar fare dhimbje kraharori; kjo mund të çojë në vonesën e diagnozës dhe në arritjen më të vonë në spital.

Rreziku i Sëmundjes së Zemrës pas Menopauzës

Para menopauzës, hormoni estrogen ushtron te gratë një efekt disi mbrojtës ndaj sëmundjes së arterieve të zemrës; me menopauzën kjo mbrojtje dobësohet dhe rreziku i sëmundjes së arterieve të zemrës te gratë i afrohet shpejt nivelit të burrave. Prandaj, në periudhën pas menopauzës rekomandojmë një ndjekje më të rreptë të tensionit, të kolesterolit dhe të sheqerit në gjak.

Arsyet pse Gratë e Vënë re vonë Infarktin e Zemrës

Krahas faktit që shenjat janë më të paqarta, perceptimi shoqëror i infarktit si “sëmundje e burrave” i bën gratë ta lidhin ankesën e tyre me stresin ose lodhjen dhe ta shtyjë vizitën. Si rrjedhojë, pacientet tona gra arrijnë në spital, në shumicën e rasteve, më vonë sesa burrat; ndërkohë që koha për hapjen e arteries së bllokuar përcakton drejtpërdrejtë se sa pjesë e muskulit të zemrës do të pësojë dëmtim të përhershëm.

Pyetje të Shpeshta

A mund të pësohet infarkt i zemrës pa dhimbje kraharori? Po, sidomos te gratë janë të shpeshta infarktet që zhvillohen pa dhimbje kraharori, vetëm me ndjenjë lodhjeje ose tretjeje të keqe.

Çfarë skriningësh duhet të bëj pas menopauzës? Rekomandojmë t’i bëni në intervale të rregullta matjet e tensionit, të kolesterolit dhe të sheqerit në gjak, nëse është e nevojshme edhe me një vlerësim kardiologjik.

A është i ndryshëm trajtimi i infarktit te gratë nga te burrat? Parimet e trajtimit janë në thelb të njëjta; megjithatë, për shkak të dallimit të shenjave, është e nevojshme një vetëdije më e lartë që diagnoza të mos vonohet.

Përfundim

Fakti që infarkti i zemrës te gratë mund të zhvillohet ndryshe nga te burrat dhe në mënyrë më të fshehtë, kërkon që si pacientët, ashtu edhe mjekët, të kenë këtë vetëdije. Lodhja e sapo filluar dhe e pashpjegueshme, frymëmarrja e vështirë ose ndjenja e tretjes së keqe duhen marrë seriozisht, sidomos në periudhën pas menopauzës.

Nëse jeni në periudhën pas menopauzës ose keni ankesa si lodhje e pashpjegueshme apo frymëmarrje e vështirë, mund të rezervoni një termin për një vlerësim kardiologjik të detajuar.

Referencat

1. Mehta LS, Beckie TM, DeVon HA, et al. Acute Myocardial Infarction in Women: A Scientific Statement From the American Heart Association. Circulation. 2016;133(9):916-947.
2. Canto JG, Rogers WJ, Goldberg RJ, et al. Association of Age and Sex With Myocardial Infarction Symptom Presentation and In-Hospital Mortality. JAMA. 2012;307(8):813-822.