Дали бајпас операцијата е ризична? Ризик од смрт и стапки на успех
Најискреното и најумесното прашање што нашите пациенти го поставуваат кога одлучуваат за бајпас е следното: „Каков е ризикот на оваа операција?“ Во овој текст ќе ги објаснам вистинските ризици на бајпас операцијата, како однапред го пресметуваме тој ризик и стапките на успех што ги достигна современата медицина — на транспарентен и разбирлив начин.
Фактори на ризик при бајпас операција (возраст, дијабет, бубрези)
Секоја операција носи ризик и тој ризик значително се разликува од пациент до пациент. Поодмината возраст, дијабет, бубрежна инсуфициенција, претходно преживеан срцев инфаркт, болест на белите дробови и намалена пумпна функција на срцето (ејекциона фракција) се најважните фактори што го зголемуваат ризикот. Ризикот при операции направени во итни услови, на пример при срцев инфаркт кој е во тек, секогаш е повисок во споредба со планираните (елективни) операции.
Што е EuroSCORE? Како се пресметува ризикот од операција?
Наместо да ги проценуваме овие фактори еден по еден, користиме меѓународно признати системи за скорирање на ризикот; најраспространет е EuroSCORE II. Овој систем, кој обединува 18 различни параметри како возраста на пациентот, придружните болести, функцијата на срцето и итноста на операцијата, пресметува во проценти каков е очекуваниот ризик од смрт во болница токму за тој пациент. Овој скор го пресметуваме задолжително пред операција кај секој наш пациент и врз тој конкретен податок ја засноваме и нашата одлука и разговорот со пациентот и неговото семејство.
Стапки на успех на бајпасот во современата медицина
Благодарение на напредокот во хируршката техника, водењето на анестезијата и поддршката на интензивната нега, ризикот од смрт во болница при бајпас операција денес кај планирани пациенти со низок и среден ризик обично е во опсег од 1-2%; овој процент е значително понизок во споредба со 1990-тите години, кога EuroSCORE беше првпат развиен, бидејќи голем напредок постигнаа и изборот на пациенти и квалитетот на постоперативната нега. Секако, ова е општ просек; вистински определувачко е вашиот сопствен профил на ризик да биде пресметан со системот за скорирање.
Често поставувани прашања
Дали ризикот е ист за секого? Не. Ризикот на млад пациент без придружни болести кој се оперира планирано е многу понизок од ризикот на пациент во поодмината возраст, со повеќе придружни болести и оперирани во итни услови.
Ако EuroSCORE излезе висок, дали значи дека не можам да се оперирам? Не значи задолжително дека не можете; високиот скор овозможува нашиот тим да преземе дополнителни мерки и да се подготви за операцијата уште повнимателно. Кај некои пациенти со многу висок ризик се проценуваат и алтернативни опции за лекување.
Дали пресметката на ризикот ја менува одлуката за операција? Да, во некои случаи; кај пациенти со многу висок ризик наместо хирургија во прв план може да излезат помалку инвазивни опции како стент.
Заклучок
Ризикот на бајпас операцијата е реален, но во современата медицина за повеќето пациенти е на доста ниско ниво и тој ризик може однапред и конкретно да се пресмета со системи засновани на докази како EuroSCORE. Нашата цел е транспарентно да го поделиме тој ризик со вас и одлуката да ја донесеме заедно.
Ако ви е препорачана бајпас операција и сакате да го дознаете вашето ниво на ризик, можете да закажете термин за детална проценка.
Литература
- Nashef SA, Roques F, Sharples LD, et al. EuroSCORE II. Eur J Cardiothorac Surg. 2012;41(4):734-744.
- Chalmers J, Pullan M, Fabri B, et al. Validation of EuroSCORE II in a Modern Cohort of Patients Undergoing Cardiac Surgery. Eur J Cardiothorac Surg. 2013;43(4):688-694.
- Како се одвива процесот на интензивна нега и болничко одделение по бајпас?
- Бајпас операција и заздравување на раната кај пациенти со дијабет
- Дали е можен втор бајпас (redo surgery)? Кои се тешкотиите?
- Симптоми на срцев инфаркт кај жените: зошто се различни од оние кај мажите?
- Како да познаете дека сте имале срцев инфаркт? Скриени симптоми
- Лекување на коронарната артериска болест со минимално инвазивен (затворен) бајпас